દયાનંદ સરસ્વતી

દયાનંદ સરસ્વતી મૂળ મોરબીના ટંકારા ગામના પણ એમનો પ્રભાવ પંજાબ હરિયાણામાં બહુ મોટો. આઝાદી પહેલાના સમયના મોટાભાગના હરિયાણા પંજાબના સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓ આર્યસમાજી અને દયાનંદ સરસ્વતીની વિચારધારાને માનવાવાળા હતા એમાં લાલા લજપતરાય પણ હતા.

શહીદ ભગતસિંહના દાદા અર્જુનસિંહ દયાનંદ સરસ્વતીના ફોલોઅર હતા, અને એની અસર ભગતસિંહ ઉપર ચોક્કસ હતી, જોકે ભગતસિંહ પોતે નાસ્તિક હતા, અનિશ્વરવાદી હતાં. દયાનંદ સરસ્વતીએ સત્યાર્થ પ્રકાશમાં સ્વામિનારાયણ અને વૈષ્ણવ સંપ્રદાયો સાથે બીજા ધર્મો સંપ્રદાયોની બરોબર ઝાટકણી કાઢેલી.

ગુજરાતમાં પુષ્ટિમાર્ગીય વૈષ્ણવ અને સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયનું બહુ મોટું જોર એટલે ગુજરાત લગભગ પોતાના પનોતા પુત્ર દયાનંદ સસ્વતીને ઇરાદાપૂર્વક ઇગ્નોર કરે તે સ્વાભાવિક છે પણ પંજાબ હરિયાણાએ એમની સારી કદર કરી છે. આમેય ઘેલા ગુજરાતીઓને યુપી બિહારના બાવાઓ હાથે લૂંટાવામાં બહુ આનંદ આવતો હોય છે. કોઈ કોઈ મરાઠી પણ લૂંટી જાય સ્વાધ્યાયના બહાને.

હરિયાણાના રોહતકમાં હરિયાણા સરકારની મહર્ષિ દયાનંદ યુનિવર્સીટી આવેલી છે. ગુજરાતમાં દયાનંદનું કશું ના મળે છો ગુજરાતમાં જન્મેલા.

રાજા મહારાજાઓ સ્વામીજીના ભક્ત હતા. જોધપુર મહારાજાને ત્યાં સ્વામીજી મહેમાન હતાને એમના રસોયાને ફોડી દૂધમાં ઝેર આપવામાં આવેલું. એમાં સ્વામીજી ભયકંર બીમાર પડ્યા. રસોયા જગન્નાથથી રહેવાયું નહિ એણે સ્વામીજી આગળ કબૂલાત કરી લીધી. સ્વામીજીએ એને પૈસાની કોથળી આપી કહ્યું બને એટલો દૂર જતો રહેજે નહિ તો મારો ભક્ત રાજા તને સુળીએ ચડાવી દેશે. જોધપુર મહારાજાએ એમની ખુબ સારવાર કરાવી છેવટે અજમેર આરામ કરવા મોકલ્યા ત્યાં એમનો દેહાંત થયો. : ભૂપેન્દ્રસિંહ રાઓલ, યુએસએ.

6 thoughts on “દયાનંદ સરસ્વતી”

  1. નમસ્કાર
    ખુબ સરસ લેખ .

    મોકલી આપવા આભાર

    *Your Sincerely,Shilpa VaishnavDistrict Coordinator,Child Protection
    Responseto COVID 19 in Gujarat *

    *(UNICEF Project)Samvedana trust, virampur,Amirgadh, Banaskantha.*
    *-9909689520*

    Like

  2. shri bhupendra bhai. apna gujatarat ma gujaratipanu chale che. Labh hoy tyare yad .pachi lat. apna gujarati pradhano top uper hal che. to swami dayanad ni smurti ma kaik kravu joie. school ma hata tyare swami ni kavita ne path bhanva ma avto. aj badha ne mari sunder khurshi chodvi nathi. desh seva to khurshi vina pan thai shake.khurshi swad jagat na badha pradhno ne lagyo che. even usa ma. mr. trumpt ne pan. lagyo re swad mari khurshi nno na chodu hu kadi tane pyari re mari khurshi, tu kaha chali, me tere piche piche hu. vapas a ja o meri pyari khurshi.

    Like

  3. Pranam Dayanand Saraswati Jee ne
    Ghani ghani vaato Tankara ane Gujarat ma ye chhe Sharu ma Edu Sylabuss ma ye hata Pachhi swarthi panth vaadi o ae tyathi ye delete karya
    Me to khub vanchyu chhe
    Pranam

    Like

  4. this is gujarati speciality. labh na hoy tya sara mans ne yad na kare.hal top uper apna gujarati paradhan che. parntu darek ni potani khurshi pyari che.khurshi no test evo che ke marta sudhi chodva no vichar na ave. potani khurshi pan jode lai ne jay. seva to khurshi vagar pan kari shakay. khurshi na moh ma dayananad sarswati ne koi yad nnathi kartu. 1954 ma school ma dayanand swami saraswati ni kavita-temnu jivan bhanva ma avtu hatu. have tepan pustak ma thi jatu rahyu. deshni kaya palat .azadi pachi.

    Like

  5. I read it somewhere- “ A honest man / woman discovers that he /she was mistaken in believing God and Religion, he / she will either cease to be mistaken or cease to be honest.”

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s